Ысык-Көлдө эне жана баланын саламаттыгына арналган Эл аралык конгресс өтүп жатат
2025-жылдын 23–24-май күндөрү Ысык-Көл облусунда «Акушердик, гинекология, педиатрия жана балдар хирургиясындагы инновациялар» аттуу Эл аралык конгресс өтүүдө.
Конгресске акушердик, педиатрия жана балдар хирургиясы боюнча алдыңкы адистер жана илимпоздор катышууда.
Конгресс Кыргыз Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигинин демилгеси менен Улуттук эне жана баланы коргоо борбору, ЮНИСЕФ, Кыргыз Республикасынын Педиатрлар союзу (коомдук бирикме), Кыргызстандын Балдар хирургдарынын ассоциациясы (коомдук бирикме), Түрк тилдүү өлкөлөрдүн Педиатрлар ассоциациясы (UNPSTR), К.Фараджова атындагы Азербайжан Республикасынын Педиатрия илим-изилдөө институту, И.К.Ахунбаев атындагы Кыргыз мамлекеттик медициналык академиясы жана С.Б.Данияров атындагы Кыргыз мамлекеттик кайра даярдоо жана квалификацияны жогорулатуу институту менен биргеликте уюштурулган.
Иш-чарага КР Жогорку Кеңешинин депутаты Винера Раимбачаева, Саламаттык сактоо министрлигинин Медициналык жардамды уюштуруу жана дары саясаты башкармалыгынын башчысы Нургүл Ибраева, өлкөнүн медициналык мекемелеринин жетекчилери жана адистери, ошондой эле Түркия, Россия, Казакстан, Өзбекстан жана Азербайжан өлкөлөрүнөн келген медицина илимпоздору катышууда.
Конгресстин максаты – эне жана баланын ден соолугун коргоо жаатындагы актуалдуу маселелерди биргеликте чечүү, медициналык кызмат көрсөтүүнүн сапатын жакшыртуу, заманбап ыкмалар менен технологияларды киргизүү жана эл аралык кызматташтыкты чыңдоо болуп саналат.
Конгресс учурунда Улуттук эне жана баланы коргоо борборунун директору, профессор Шайырбек Сулайманов өз сөзүндө белгилеп өттү:
«Акыркы он жыл ичинде Кыргызстанда эне жана ымыркай өлүмүнүн көрсөткүчтөрү туруктуу түрдө азайып келет. Бул медицина кызматкерлеринин үзүрлүү эмгегинин жыйынтыгы. Бирок, перинаталдык көйгөйлөр дагы эле олуттуу бойдон калууда. Ымыркайлардын жарымынан көбүнүн өлүмү алдын алууга мүмкүн болгон себептерден улам келип чыгат. Бул маселени чечүү үчүн бардык тиешелүү тараптардын системдүү жана биргелешкен аракети талап кылынат. Министрлик акушердик-гинекологиялык жардамды өнүктүрүү багытында активдүү иштерди жүргүзүп келет. Бүгүнкү күндө Улуттук борбордо заманбап перинаталдык борбор ачылды, Талас жана Ош шаарларында дагы ушундай борборлорду куруу пландалууда. Бул иштер аялдарга жана жаңы төрөлгөн ымыркайларга медициналык жардамдын сапатын жана жеткиликтүүлүгүн жогорулатууга, ошондой эле айыл жерлердеги баштапкы медициналык-санитардык жардамды бекемдөөгө багытталган».
Сулайманов белгилегендей, акыркы жылдардагы маанилүү жетишкендиктердин бири – «Дени сак адам – өнүккөн өлкө» мамлекеттик программасынын алкагында неонаталдык скринингдин киргизилиши болду. Бүгүнкү күндө ар бир жаңы төрөлгөн ымыркай фенилкетонурия, тукум куучул гипотиреоз жана адреногениталдык синдром сыяктуу ооруларга скрининг текшерүүдөн өтөт.
2024-жылы скрининг менен камтуунун деңгээли 92% түзүп, учурда бул көрсөткүчтү 100% жеткирүү боюнча ишенимдүү кадамдар жасалууда.
Мындан тышкары, Кыргызстанда трансплантология багытында да олуттуу жетишкендиктер байкалууда. 2024-жылы бөйрөк көчүрүү операцияларынын саны үч эсеге өстү. Бул мамлекеттин каржылоосу жана жаңы стратегиянын ийгиликтүү ишке ашырылышы менен мүмкүн болду. Бүгүнкү күндө 700дөн ашуун бейтаптар саламаттык сактоонун толук көлөмдөгү жардамын алышууда.
Улуттук эне жана баланы коргоо борбору өлкөдөгү алдыңкы илимий, клиникалык жана билим берүү мекемеси катары саналат. Бул жерде педиатрия, кардиология, нефрология, эндокринология, гастроэнтерология жана медициналык генетика багыттары жигердүү өнүгүп жатат. Илим менен практиканын айкалышы дал ушул борбордо эффективдүү чечимдерди жаратууга шарт түзөт.
Конгресстин алкагында акушердик, гинекология, педиатрия жана балдар хирургиясы боюнча секциялык жыйындар өтүп, адистер заманбап ыкмалар, тукум куума ооруларды генетикалык диагностикалоо, эмдөө саясаты жана жаңы илимий изилдөөлөрдүн жыйынтыктары менен таанышты. Ошондой эле эмгеги сиңген дарыгерлерге «Саламаттык сактоонун мыкты кызматкери» наамы ыйгарылып, жаш илимпоздорго атайын конкурстун негизинде дипломдор тапшырылды.
Бул конгресс эне жана бала ден соолугун сактоо жаатында улуттук жана эл аралык кызматташтыкты бекемдеген маанилүү аянтча болуп, катышуучуларга илимий жана практикалык тажрыйба алмашууга чоң мүмкүнчүлүк жаратты.