Хакерлерден тартып «муздак капчыктарга» чейин: биткойндоруңузду кантип коргоо керек

Криптовалюта барган сайын күнүмдүк жашообузга тереңирээк кире баштады, эми Binance Pay төлөмдөрүн жүргүзүү бардык дүкөндөрдө мүмкүн болот. 

Биржалардын бузулушу жана миллиарддаган доллардын уурдалышы жөнүндө көбү укса керек, мисалы, жакында эле эң ири Bybit биржасына чабуул болду. Албетте, бул адамдарда коркуу сезимин жаратат. Эгерде сиздин каражаттарыңыз борборлоштурулган биржада болсо, анда чабуулга кабылуу коркунучу бар – хакерлер дайыма ушундай  платформаларга кол салышат. Бирок ошол эле учурда борбордон ажыратылган капчыктар бар, аларга ээси гана кире алат. Ал жерде сид-фраза (12 же 24 сөз) деп аталган нерсе бар, ал капчыктын ачкычы болуп саналат. Колдонуучу өз каражаттарынын коопсуздугу үчүн өзү жооп берет. Ачкычтарды телефондо же булуттарда санарип түрүндө сактоого болбойт. Сид-фразаны бир нече кагазга жазып, аларды ар кайсы жерлерде: үйдө, банктык ячейкада жана башка жерлерде сактаган жакшы. Ошондо сизден башка эч ким сиздин капчыгыңызга кире албайт.

Эң башкы коркунуч – колдоо кызматынын өкүлүбүз деп алдап, сиздин сид-фразаңызды алууга аракет кылган шылуундар. Бул фразаны эч качан жана эч кимге айтууга болбойт. Эгер сиз аны айтып алсаңыз, анда өз каражаттарыңызга жетүү мүмкүнчүлүгүнөн айрыласыз.

Дайыма акчаңызды сактап жүргөн кадимки банктай эле элестетиңиз. Блокчейн технологиясы – бул асмандагы банк сыяктуу. Анын ачкычы сизде гана, сиздин сид-фразаңызсыз эч ким кире албайт. Сиз каалаган капчыкты (TrustWallet, MetaMask жана башкалар) ачып, блокчейнде сакталган каражаттарыңызга кире аласыз – толугу менен ачык жана коопсуз система. Бардык транзакциялар көрүнүп турат, бирок ким кайсы капчыктын ээси экенин эч ким билбейт, бул купуялуулукту жана коопсуздукту камсыз кылат.

Муздак капчык – бул интернетке кошулбаган флешка сыяктуу түзүлүш. Бул криптовалютаны, айрыкча чоң суммаларды сактоонун эң ишенимдүү жолу. Бирок бул жерде да тобокелдиктер бар: адамдар мындай түзүлүштөрдү жоготуп алган же анда чоң сумма бар экенин билбей кокусунан ыргытып жиберген учурлар көп.

Коопсуздукту түшүнүүгө үйрөнүңүз, эч кимге өзүңүздүн сид-фразаңызды ишенип айтпаңыз, аны ишенимдүү сактаңыз жана ар кандай чабуулдар тууралуу жаңылыктардан улам дүрбөлөңгө түшпөңүз, коопсуздук биринчи кезекте сизден көз каранды. Криптовалюта – бул каржынын келечеги жана эң негизгиси – технологияларды акылдуулук жана этияттык менен колдонуу.