Бишкекте жырткыч куштарды сактоо боюнча мындан аркы кадамдар талкууланды

2026-жылдын 9-октябрында Бишкек шаарында Кыргыз Республикасынын Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министрлиги жана «Природа» фонду тарабынан уюштурулган жырткыч куштарды сактоо боюнча тегерек стол болуп өттү.

Ак шумкар кыргыз элинин маданий мурасында өзгөчө орунду ээлейт. Анын элеси улуу Манас баатыр менен байланышса, Кыргызстандын гербиндеги канатын жайган ак шумкар өлкөнүн эркиндигин символдоштурат.

Бүркүттөр, шумкарлар жана жорулар жаратылыш үчүн да чоң мааниге ээ. Алардын популяциясынын абалы экосистемалардын саламаттыгын баалоого жардам берет. Бул куштарды сактоо үчүн уялоо жана азыктануу жайларын коргоо, уулануу коркунучтарын жана электр өткөрүүчү чубалгылардан болгон өлүм учурларын азайтуу, ошондой эле мыйзамсыз кармоого жана алып кетүүгө жол бербөө зарыл.

Кыргызстанда кездешкен жырткыч куштардын арасында жок болуп кетүү коркунучунда турган ителги жана талаа бүркүтү сыяктуу түрлөр бар. Көчмөн куштарды коргоо боюнча чаралар бир өлкөдө гана эмес, алар уялаган, көчүп өтүү маалында токтогон жана кыштаган башка өлкөлөрдө да жүргүзүлүшү керек.

Кыргызстан 2014-жылдан бери Жапайы жаныбарлардын көчмөн түрлөрүн сактоо жөнүндө конвенциянын (CMS) тарабы болуп саналат. Ошондой эле өлкө 2024-жылы Африка жана Евразиядагы көчмөн жырткыч куштарды сактоо боюнча өз ара түшүнүшүү жөнүндө меморандумга (Raptors MOU) кол койгон.

Бул милдеттенмелерди ишке ашыруу максатында тегерек столдун катышуучулары Жырткыч куштарды сактоо боюнча улуттук иш-аракеттер планын даярдоону талкуулашты. Алар артыкчылыктуу чараларды, мүмкүн болуучу аткаруучуларды жана келечектеги пландын Биологиялык ар түрдүүлүктү сактоо боюнча жаңыланган улуттук стратегия жана иш-аракеттер планы менен байланышын карап чыгышты. Ошондой эле Биологиялык ар түрдүүлүк жөнүндө конвенциянын Тараптар конференциясынын 17-сессиясына (COP17) Кыргызстандын катышуусун даярдоого байланыштуу сунуштар талкууланды.