Кыргызстандын 2025-жылга карата мамлекеттик бюджети: салыктар кайда жумшалат

Улуттук статистика комитетинин маалыматы боюнча, 2025-жылдын январь-сентябрь айларында Кыргызстандын улуттук бюджетинин кирешеси 429,7 миллиард сомду түздү, бул 2024-жылдын ушул мезгилине салыштырмалуу 125,4 миллиард сомго көп.

Негизги булактар:

• Салыктык кирешелер – 66,8% (286,9 миллиард сом), анын ичинде киреше жана пайдадан алынуучу салыктар, товарларга жана кызмат көрсөтүүлөргө салыктар, жер казынасын пайдаланууга салыктар жана эл аралык соодадан алынуучу салыктар;
• Салыктык эмес кирешелер – 31,2% (134,0 миллиард сом), анын ичинде мүлк кирешеси, товарларды жана кызмат көрсөтүүлөрдү сатуу, ижара акысы, айып пулдар жана санкциялар;
• Расмий трансферттер жана гранттар – 2,1% (8,8 миллиард сом).

Ошол эле мезгилдеги республикалык бюджеттин чыгымдары 343,7 миллиард сомду түздү, бул 31,5%га көп.

Негизги багыттар:

Социалдык-маданий чөйрө – 45,5% (126,8 миллиард сом), анын ичинде билим берүү, саламаттыкты сактоо, спорт, маданият жана дин;
Жалпы мамлекеттик кызматтар, коргонуу, коомдук тартип жана коопсуздук – 30,5% (84,95 млрд сом);
Экономикалык ишмердүүлүккө байланыштуу мамлекеттик кызматтар – 23,4% (65,16 млрд сом), чыгымдар дээрлик үч эсеге өскөн;
Айлана-чөйрөнү коргоо – 0,5% (1,48 млрд сом), чыгымдар 18,8%га кыскарган.
Финансылык эмес активдерди сатып алууга 65,28 млрд сом бөлүнгөн, бул 2024-жылдын январь-сентябрь айларына салыштырмалуу 1,5 эсе көп.

Ошентип, 2025-жыл социалдык муктаждыктарга, коопсуздукка, экономикалык кызматтарга жана активдерге инвестиция салууга басым жасоо менен бюджеттин кирешелеринин жана чыгымдарынын көбөйүшү менен мүнөздөлөт.